Từ ngày 1/7/2025, Hà Nội bỏ cấp huyện; huyện Thanh Oai cũ với thị trấn Kim Bài và 20 xã được sắp xếp thành bốn xã mới: Thanh Oai, Bình Minh, Tam Hưng và Dân Hòa. Theo đó, làng nón Chuông (Phương Trung cũ) nay thuộc xã Thanh Oai; làng Cự Đà (Cự Khê cũ) và làng Bình Đà (Bình Minh cũ) thuộc xã Bình Minh; làng giò chả Ước Lễ (Tân Ước cũ) thuộc xã Dân Hòa. Lưu ý: "xã Thanh Oai" mới chỉ là một trong bốn xã, không trùng với cả huyện Thanh Oai cũ.
Với người làm nghề, thay đổi này chạm đến nhiều thứ: địa chỉ trên bao bì sản phẩm, biển hiệu cửa hàng, giấy đăng ký kinh doanh, hồ sơ làng nghề, cả cách giới thiệu với khách. Bài viết tổng hợp làng nghề nào thuộc xã nào, cách ghi địa chỉ cho khỏi nhầm, và những việc người làm nghề nên làm khi giấy tờ cần cập nhật. Các quy định về chuyển đổi giấy tờ có thể được hướng dẫn thêm, nên khi làm thủ tục cụ thể cần hỏi UBND xã.
Bốn xã mới và các đơn vị cũ
Bảng dưới liệt kê các đơn vị hành chính cũ hợp thành bốn xã mới trên đất Thanh Oai cũ, kèm những làng nghề tiêu biểu được nhắc đến nhiều.
| Xã mới | Gồm các đơn vị cũ | Làng nghề tiêu biểu |
|---|---|---|
| Xã Thanh Oai | Thị trấn Kim Bài, các xã Đỗ Động, Thanh Mai, Phương Trung, Kim An, Kim Thư | Làng nón Chuông (Phương Trung cũ) |
| Xã Bình Minh | Các xã Bình Minh, Cao Viên, Cự Khê, Bích Hòa, Thanh Cao | Làng Cự Đà (Cự Khê cũ) làm miến, tương; làng Bình Đà (Bình Minh cũ) làm hàng điện |
| Xã Tam Hưng | Các xã Tam Hưng, Mỹ Hưng, Thanh Thùy, Thanh Văn | Chủ yếu nông nghiệp và các cơ sở sản xuất nhỏ |
| Xã Dân Hòa | Các xã Dân Hòa, Cao Xuân Dương, Hồng Dương, Tân Ước, Liên Châu | Làng Ước Lễ (Tân Ước cũ) làm giò chả |
Cột làng nghề tiêu biểu chỉ ghi những làng được nhắc đến rộng rãi. Trong mỗi xã còn nhiều hộ, nhiều thôn có nghề phụ hoặc cơ sở sản xuất nhỏ, chưa đủ thông tin chắc chắn để liệt kê ở đây.
Một điểm dễ nhầm: tên xã Bình Minh mới trùng với tên xã Bình Minh cũ, tên xã Tam Hưng và Dân Hòa mới cũng vậy. Khi đọc giấy tờ cũ, phải xem ngày ban hành để biết đang nói đơn vị nào.
Những chỗ dễ nhầm khi nói về Thanh Oai
Huyện Thanh Oai và xã Thanh Oai. Huyện Thanh Oai cũ gồm thị trấn Kim Bài và 20 xã. Xã Thanh Oai mới chỉ gồm Kim Bài và năm xã phía trung tâm. Một người ở Cự Đà nói "nhà ở Thanh Oai" theo thói quen là nói về vùng huyện cũ, nhưng địa chỉ hành chính của họ nay là xã Bình Minh.
Tên xã mới trùng tên xã cũ. Ba trong bốn xã mới mang tên một xã cũ: Bình Minh, Tam Hưng, Dân Hòa. Phạm vi xã mới rộng hơn nhiều. Khi thấy "xã Bình Minh" trên một văn bản, cần biết đó là trước hay sau 7/2025.
Tên làng vẫn giữ nguyên. Chuông, Cự Đà, Bình Đà, Ước Lễ là tên làng, tên thôn, không thay đổi vì sáp nhập. Tên làng nghề trên sản phẩm, trên các tư liệu vẫn dùng như cũ.
Kim Bài không còn là thị trấn. Thị trấn Kim Bài, trung tâm hành chính cũ của huyện, nay là một phần của xã Thanh Oai. Thói quen gọi "thị trấn Kim Bài" vẫn còn trong lời nói, nhưng giấy tờ mới không còn đơn vị này.
Giáp ranh Hà Đông. Một số khu đô thị mới nằm vắt qua ranh giới giữa Hà Đông cũ và Thanh Oai cũ. Khi tìm địa chỉ cơ sở ở các khu này, nên xác định rõ thuộc phường hay xã nào sau sắp xếp.
Cách ghi địa chỉ làng nghề trên sản phẩm và giấy tờ
Một địa chỉ rõ ràng giúp khách tìm đến, giúp cơ quan quản lý xác định cơ sở, và giúp sản phẩm không bị lẫn với hàng nơi khác. Khi cập nhật, người làm nghề có thể theo trình tự:
- Xác định đúng xã mới theo bảng ở trên hoặc hỏi trưởng thôn, UBND xã nếu còn băn khoăn.
- Ghi theo thứ tự từ nhỏ đến lớn: tên thôn hoặc làng, xã mới, thành phố Hà Nội. Ví dụ dạng: làng Chuông, xã Thanh Oai, Hà Nội.
- Trong giai đoạn chuyển tiếp, có thể ghi kèm tên cũ trong ngoặc để khách quen dễ nhận ra, ví dụ dạng: thôn X (xã Phương Trung cũ), xã Thanh Oai, Hà Nội.
- Bỏ chữ "huyện Thanh Oai" khỏi địa chỉ mới, vì cấp huyện không còn.
- Cập nhật đồng bộ trên bao bì, nhãn, biển hiệu, trang bán hàng trên mạng, danh thiếp, để khách không thấy mỗi nơi một kiểu.
- Với giấy đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận an toàn thực phẩm và các giấy phép khác, hỏi cơ quan cấp về việc có cần làm thủ tục cập nhật địa chỉ hay không và làm vào lúc nào.
Nhiều bao bì in sẵn với địa chỉ cũ còn tồn kho. Việc dùng hết bao bì cũ có được không, cần bổ sung thông tin thế nào, nên hỏi cơ quan quản lý để tránh vi phạm quy định về nhãn hàng hoá.
Sáp nhập ảnh hưởng gì tới việc làm ăn của làng nghề
Với phần lớn hộ làm nghề, sáp nhập không làm thay đổi công việc hằng ngày: vẫn làm nón, làm miến, làm giò như cũ, vẫn bán cho khách quen. Điều thay đổi chủ yếu là nơi làm thủ tục hành chính và địa chỉ trên giấy tờ. Trước đây nhiều việc phải lên huyện, nay một phần được giải quyết ở cấp xã hoặc qua các điểm phục vụ hành chính công.
Ở tầm rộng hơn, xã mới có quy mô lớn hơn nên có điều kiện quy hoạch, bố trí không gian sản xuất cho nhiều làng cùng lúc. Một xã có cả Cự Đà và Bình Đà như xã Bình Minh có thể nghĩ đến chuyện làng nghề chế biến và làng nghề sản xuất cùng phát triển, cùng giải quyết vấn đề môi trường. Xã Thanh Oai với trung tâm Kim Bài và làng Chuông có thể kết hợp làng nghề với dịch vụ, du lịch.
Các chương trình hỗ trợ như mỗi xã một sản phẩm cũng chịu ảnh hưởng: khi số xã giảm, cách chọn và xếp hạng sản phẩm tiêu biểu theo xã có thể thay đổi. Sản phẩm đã được đánh giá trước đây nay thuộc xã mới nào, giấy chứng nhận cập nhật ra sao, cần theo hướng dẫn của thành phố. Người làm nghề nên chủ động hỏi thay vì chờ.
Tìm làng nghề trên đường và trên bản đồ số
Bản đồ số trên điện thoại cập nhật địa giới mới theo thời gian, có lúc chưa kịp. Tìm theo tên làng như làng Chuông, Cự Đà, Ước Lễ thường dễ hơn tìm theo tên xã mới, vì tên làng ổn định và quen thuộc. Khi hỏi đường người địa phương, nói tên làng sẽ được chỉ nhanh hơn nói tên xã.
Biển chỉ dẫn trên đường cũng đang trong quá trình thay đổi. Có biển ghi tên xã cũ, có biển đã ghi tên xã mới. Người đi lần đầu đừng bối rối nếu thấy tên trên biển không khớp với tên trong bài viết hay trên điện thoại; đối chiếu bằng tên làng là chắc nhất.
Các tư liệu, sách báo, bài viết cũ về làng nghề Thanh Oai đều dùng địa chỉ huyện và xã cũ. Khi đọc lại những tư liệu ấy, người đọc chỉ cần đối chiếu tên xã cũ với bảng ở đầu bài là biết làng nay thuộc xã nào. Trang này cũng giữ cả hai cách gọi trong các bài viết để người quen tên cũ lẫn người mới đều theo kịp, nhất là khi tìm lại một cơ sở từng ghé thăm nhiều năm trước.
Với khách hàng ở xa muốn gửi đơn đặt hàng hay đến lấy hàng, người làm nghề nên gửi kèm định vị trên bản đồ số thay vì chỉ ghi địa chỉ chữ. Cách này tránh được nhầm lẫn giữa các xã trùng tên hoặc giữa các thôn có tên giống nhau ở những vùng khác.
Câu hỏi người làm nghề hay hỏi sau sáp nhập
Một số thắc mắc thường gặp ở các hộ làm nghề vùng Thanh Oai khi đơn vị hành chính thay đổi, cùng hướng trả lời chung:
- Có phải đổi tên thương hiệu không? Không. Thương hiệu, nhãn hiệu gắn tên làng như Chuông, Cự Đà, Ước Lễ không phụ thuộc tên xã. Chỉ phần địa chỉ đi kèm cần cập nhật.
- Giấy tờ cũ còn hiệu lực không? Theo nguyên tắc chung khi sắp xếp đơn vị hành chính, giấy tờ đã cấp thường vẫn có giá trị, việc cập nhật làm khi có thủ tục liên quan. Cần hỏi cơ quan cấp đối với từng loại giấy.
- Làm thủ tục ở đâu? Tại UBND xã mới hoặc điểm phục vụ hành chính công theo hướng dẫn của xã; một số thủ tục làm trực tuyến. Mục thủ tục hành chính của trang có bài riêng về chuyện này.
- Hội làng nghề có thay đổi không? Hội, tổ hợp tác gắn với làng nên vẫn hoạt động; nếu muốn mở rộng ra cả xã thì là quyết định của các thành viên.
Với các câu hỏi cụ thể hơn về thủ tục đăng ký kinh doanh, thuế, giấy phép, mục doanh nghiệp và mục thủ tục hành chính của trang có bài chi tiết hơn.
Doanh nghiệp làng nghề trong danh bạ
Nhiều cơ sở làng nghề ở Thanh Oai đã đăng ký thành doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc hộ kinh doanh. Khi tìm đối tác, nhà cung cấp hay chỉ muốn biết bức tranh sản xuất trên địa bàn, người đọc có thể tra trong danh bạ doanh nghiệp của trang, nơi dữ liệu được lọc theo địa bàn cả tên xã cũ và xã mới.
Danh bạ không thay thế việc tìm hiểu trực tiếp. Một doanh nghiệp có tên trong danh bạ không có nghĩa là đang hoạt động tốt hay sản phẩm đạt chất lượng nào; nó chỉ cho biết doanh nghiệp đã đăng ký trên địa bàn. Người muốn làm ăn vẫn cần đến tận nơi, xem cơ sở và hỏi han cụ thể.
Các làng nghề Thanh Oai là một phần của đời sống kinh tế bốn xã mới, song song với nông nghiệp, xây dựng, thương mại và dịch vụ ở các khu dân cư mới. Hiểu làng nghề nằm ở đâu trong bản đồ hành chính mới là bước đầu để đến được với chúng, dù là để mua một chiếc nón hay để tìm một đối tác lâu dài.
Câu hỏi thường gặp
Huyện Thanh Oai cũ nay gồm những xã nào?
Từ ngày 1/7/2025, huyện Thanh Oai cũ được sắp xếp thành bốn xã mới của thành phố Hà Nội là xã Thanh Oai, xã Bình Minh, xã Tam Hưng và xã Dân Hòa. Thị trấn Kim Bài cũ nay thuộc xã Thanh Oai. Cấp huyện không còn trong bộ máy hành chính.
Làng nón Chuông thuộc xã nào sau sáp nhập?
Làng Chuông trước thuộc xã Phương Trung, nay thuộc xã Thanh Oai mới, cùng với thị trấn Kim Bài và các xã Đỗ Động, Thanh Mai, Kim An, Kim Thư cũ. Khi ghi địa chỉ có thể ghi làng Chuông, xã Thanh Oai, Hà Nội, kèm tên xã cũ trong ngoặc nếu cần.
Cự Đà và Bình Đà có cùng một xã không?
Có. Cự Đà thuộc xã Cự Khê cũ, Bình Đà thuộc xã Bình Minh cũ, cả hai nay cùng nằm trong xã Bình Minh mới, cùng với Cao Viên, Bích Hòa, Thanh Cao cũ. Hai làng có hai nghề khác nhau: Cự Đà làm miến, tương, còn Bình Đà làm hàng điện dân dụng.
Bao bì in địa chỉ cũ có dùng tiếp được không?
Việc dùng tiếp bao bì in địa chỉ huyện, xã cũ trong giai đoạn chuyển tiếp nên hỏi cơ quan quản lý về nhãn hàng hoá và an toàn thực phẩm. Thông tin trên nhãn cần giúp truy được nguồn gốc. Khi in mới, nên ghi địa chỉ theo xã mới.
Tìm làng nghề trên bản đồ điện thoại nên gõ tên gì?
Nên gõ tên làng như làng Chuông, Cự Đà, Ước Lễ, Bình Đà, vì tên làng ổn định và được nhiều người đánh dấu. Tên xã mới có thể chưa được cập nhật đầy đủ trên mọi ứng dụng. Khi đến gần, hỏi người địa phương bằng tên làng là nhanh nhất.
Xã Tam Hưng có làng nghề nào nổi tiếng không?
Xã Tam Hưng mới gồm Tam Hưng, Mỹ Hưng, Thanh Thùy, Thanh Văn cũ, chủ yếu là vùng nông nghiệp với các cơ sở sản xuất nhỏ. Bài viết chưa liệt kê làng nghề cụ thể ở đây vì chưa đủ nguồn chắc chắn. Người muốn tìm hiểu có thể hỏi UBND xã hoặc tra danh bạ doanh nghiệp trên địa bàn.