Người sống ở bốn xã Thanh Oai, Bình Minh, Tam Hưng, Dân Hòa khi đi xa đều phải qua một chặng đầu: từ làng ra một đầu mối giao thông của thành phố. Ra sân bay Nội Bài phải đi xuyên hoặc vòng qua nội thành; đi xe khách có thể ra bến Yên Nghĩa ở Hà Đông, bến Giáp Bát hay Nước Ngầm ở phía nam, hoặc bắt xe dọc quốc lộ 21B; đi tàu thì ra ga Hà Nội, Giáp Bát hoặc các ga nhỏ phía đông.
Bài này giúp bạn chọn đầu mối phù hợp với hướng mình đi, tính thời gian chặng đầu cho đủ, và chuẩn bị cho những trường hợp đặc biệt như chuyến bay sớm hay mùa lễ hội. Bài không nêu giờ chạy, giá vé hay tên nhà xe, vì những thông tin đó thay đổi thường xuyên và nên tra trực tiếp trên kênh chính thức trước khi đi.
Ra sân bay Nội Bài: chặng dài nhất
Sân bay Nội Bài nằm ở phía bắc Hà Nội, trong khi vùng Thanh Oai ở phía tây nam. Ra sân bay vì thế là chặng đường dài nhất mà người Thanh Oai thường đi trong thành phố, phải đi xuyên qua nội thành hoặc theo các đường vành đai vòng qua. Thời gian chặng này biến động rất lớn theo giờ: đêm khuya, sáng sớm đi nhanh; giờ cao điểm có thể kéo dài gấp nhiều lần.
Cách phổ biến nhất là đi ô tô: xe nhà, taxi, xe công nghệ hoặc xe đưa đón sân bay đặt trước. Với chuyến bay sáng sớm, đặt xe từ tối hôm trước và hẹn điểm đón ở chỗ ô tô vào được, vì gọi xe lúc rạng sáng ở vùng ngoại thành có thể khó. Người đi một mình, ít hành lý có thể kết hợp phương tiện công cộng: tàu điện hoặc buýt vào nội thành, rồi các tuyến buýt đi sân bay; cách này rẻ nhưng nhiều chặng, cần tính dư thời gian.
Với chuyến bay, nguyên tắc là tính thời gian chặng ra sân bay theo trường hợp xấu chứ không theo trường hợp tốt. Khi các công trình như Vành đai 4 hoàn thành từng phần, có thể có thêm lựa chọn đường vòng không phải qua nội thành, nhưng trước khi tin vào lối mới, nên kiểm xem đoạn ấy đã thông xe thật chưa.
Nếu mang theo đặc sản quê như miến, tương, giò chả lên máy bay, nên tìm hiểu trước quy định về hành lý của hãng bay, nhất là với chất lỏng như tương: đóng chai kín, để trong hành lý ký gửi theo quy định, và tính giờ đi sao cho hàng tươi không phải chờ lâu ngoài tủ lạnh.
Đi xe khách: chọn bến theo hướng đi
Hà Nội có nhiều bến xe khách lớn, mỗi bến chủ yếu phục vụ một số hướng. Bảng gợi ý bến hợp với người ở vùng Thanh Oai theo hướng muốn đi; tuyến cụ thể nên tra trên kênh của bến hoặc nhà xe.
| Bến hoặc cách bắt xe | Vị trí so với Thanh Oai | Hướng thường phục vụ | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Bến xe Yên Nghĩa | Hà Đông, gần nhất về phía bắc | Các tỉnh phía tây, tây bắc, một số tuyến phía nam | Gần ga cuối tàu điện Cát Linh – Hà Đông |
| Bến xe Giáp Bát, Nước Ngầm | Phía nam nội thành, sang phía đông | Các tỉnh phía nam theo quốc lộ 1, cao tốc | Đi qua Hà Đông hoặc theo hướng đông |
| Bến xe Mỹ Đình, Gia Lâm | Xa, phía tây bắc và phía đông | Các tỉnh phía bắc, đông bắc | Chặng ra bến dài, tính kỹ thời gian |
| Bắt xe dọc quốc lộ 21B | Ngay trong vùng | Xe đi về phía nam theo 21B | Hẹn trước với nhà xe về điểm đón |
Bến gần nhất chưa chắc là bến hợp nhất; điều quan trọng là bến có tuyến đi thẳng tới nơi bạn cần. Một chuyến xe thẳng từ bến xa hơn thường tiện hơn phải đổi xe giữa đường.
Đi tàu: ga lớn trong nội thành và ga nhỏ phía đông
Vùng Thanh Oai không có tuyến đường sắt quốc gia đi qua. Tuyến đường sắt Bắc – Nam chạy ở phía đông, qua Thường Tín và Phú Xuyên cũ, bên kia sông Nhuệ. Người Thanh Oai đi tàu thường ra ga Hà Nội trong nội thành hoặc ga Giáp Bát ở phía nam, nơi các đoàn tàu chính dừng đón khách.
Các ga nhỏ phía đông như ga Thường Tín, ga Phú Xuyên gần vùng Thanh Oai hơn về khoảng cách, nhưng không phải chuyến tàu nào cũng dừng ở đây. Nếu bạn đi tàu về các tỉnh phía nam, xem lịch tàu để biết chuyến của mình có dừng ở ga nhỏ gần nhà không; nếu có, đi qua sông Nhuệ ra ga có thể nhanh hơn vào nội thành.
Với ga Hà Nội, chặng từ Thanh Oai vào phải đi qua Hà Đông và nội thành, nên tính thời gian như chặng ra sân bay: theo trường hợp xấu. Tàu điện Cát Linh – Hà Đông giúp chặng qua Hà Đông và Thanh Xuân ổn định hơn, rồi từ ga đầu tuyến chuyển tiếp vào ga Hà Nội. Mua vé tàu qua kênh chính thức của ngành đường sắt và kiểm giờ tàu trước ngày đi.
Một điểm thực tế khi chọn giữa ga lớn và ga nhỏ: ga lớn có nhiều chuyến, nhiều dịch vụ, dễ gọi xe khi đến; ga nhỏ gần hơn nhưng ít chuyến, ít xe chờ đón, và nếu tàu đến muộn vào ban đêm thì việc tìm xe về làng có thể khó. Với chuyến về ban đêm, hẹn trước người nhà ra đón dù bạn chọn ga nào. Với người lớn tuổi hoặc mang nhiều hành lý, ga lớn có lối đi, sân ga và chỗ chờ thuận tiện hơn, nên chênh lệch quãng đường đôi khi đáng để đổi lấy sự dễ dàng ấy.
Bắt xe khách dọc quốc lộ 21B
Một thói quen lâu năm của người Thanh Oai là bắt xe khách ngay trên quốc lộ 21B thay vì ra bến. Các xe chạy theo trục này về phía nam đi qua Kim Bài và nhiều đoạn khác trong vùng, có thể đón khách dọc đường theo thoả thuận. Cách này đỡ mất chặng ra bến, nhất là với người ở gần quốc lộ.
Để đi theo cách này an toàn và chắc chắn, nên đặt chỗ trước với nhà xe, hẹn rõ điểm đón là một mốc dễ nhận như cây xăng, ngã ba, cổng trường, và hẹn giờ tương đối. Đứng chờ ở chỗ có lề rộng, không đứng sát mép đường; khi xe đến, chờ xe dừng hẳn ở lề rồi mới lên, đừng chạy ra giữa đường vẫy.
Điểm yếu của cách này là phụ thuộc vào việc xe có chạy đúng giờ hay không, và quyền lợi khi có sự cố có thể không rõ bằng mua vé ở bến. Với chuyến đi quan trọng, chọn nhà xe có thông tin rõ ràng, giữ lại xác nhận đặt chỗ và số liên lạc của nhà xe.
Đi chùa Hương từ Thanh Oai và chuyện đường mùa lễ hội
Chùa Hương ở Hương Sơn, Mỹ Đức cũ, nằm về phía tây nam của Thanh Oai. Từ nội thành, một trong những lối quen thuộc nhất là qua Hà Đông, theo quốc lộ 21B qua Kim Bài xuống Vân Đình rồi rẽ sang phía Mỹ Đức. Với người Thanh Oai, chùa Hương vì thế ở khá gần: đã ở sẵn trên trục đường mà khách thập phương phải đi qua.
Mùa lễ hội chùa Hương kéo dài từ tháng Giêng đến khoảng tháng Ba âm lịch, đông nhất vào những ngày đầu mùa và cuối tuần. Lúc này quốc lộ 21B qua Kim Bài đông xe khách, xe du lịch từ sáng sớm. Người Thanh Oai đi chùa Hương có lợi thế xuất phát gần, nhưng cũng nên tránh giờ cao điểm của dòng xe từ Hà Nội xuống, chẳng hạn đi sớm hơn hoặc chọn ngày thường.
Ngoài chùa Hương, quốc lộ 21B về phía nam còn là đường đi các vùng khác của Ứng Hòa, Mỹ Đức cũ và xa hơn về phía Kim Bảng, Phủ Lý thuộc tỉnh Ninh Bình mới. Với người ở xã Dân Hòa phía nam, những nơi này có khi gần hơn cả nội thành Hà Nội.
Tính thời gian chặng đầu cho chuyến đi xa
Lỡ chuyến bay, chuyến tàu hay chuyến xe vì chặng đầu từ làng ra đầu mối là chuyện không hiếm với người ở vùng ngoại thành. Một cách tính đơn giản giúp giảm rủi ro này.
- Xác định đầu mối: sân bay, ga, bến nào, và giờ phải có mặt ở đó (giờ làm thủ tục, giờ lên tàu, giờ xe chạy trừ đi thời gian tìm xe).
- Ước lượng thời gian chặng đầu theo giờ bạn xuất phát, xem bản đồ giao thông vào khung giờ tương tự những ngày trước.
- Cộng thêm dự phòng cho giờ cao điểm, thời tiết xấu và khả năng gặp công trường trên đường.
- Cộng thêm thời gian gọi xe hoặc đợi xe ở vùng ngoại thành, nhất là sáng sớm và tối muộn.
- Lùi lại từ giờ phải có mặt để ra giờ xuất phát, rồi đặt xe hoặc báo người đưa theo giờ đó.
Ví dụ giả định: nếu cần có mặt ở sân bay lúc sáu giờ sáng, quãng đường thường mất một giờ khi vắng, thì nên tính thêm dự phòng cho sương mù, cho thời gian chờ xe đến, và xuất phát sớm hơn hẳn mức một giờ. Thà chờ ở sân bay còn hơn chạy đua trên đường.
Đón người thân từ xa về Thanh Oai
Chiều ngược lại cũng quan trọng không kém: con cháu đi làm, đi học xa về quê dịp Tết, dịp giỗ, hay khách từ tỉnh khác về thăm. Người đón thường gặp đúng những khó khăn của chặng đầu nhưng theo chiều ngược: sân bay xa, giờ tàu xe về có thể trễ, khách lạ đường không biết làng ở đâu.
Với người về bằng máy bay, nếu nhà không có ô tô, có thể đặt xe đưa đón từ sân bay về thẳng làng, gửi trước cho tài xế tên làng, tên xã mới, và một mốc ô tô vào được. Với người về bằng xe khách, thống nhất trước điểm xuống: xuống ở bến rồi người nhà ra đón, hay xin nhà xe cho xuống dọc quốc lộ 21B ở mốc gần nhà. Với người về bằng tàu, ga Hà Nội hoặc ga Giáp Bát là nơi đón quen thuộc.
Khách lạ lần đầu về Thanh Oai nên được gửi trước vị trí trên bản đồ và một hai mốc quen như chợ Kim Bài, cổng làng, ngôi đình, kèm lời dặn rằng tên xã trên bản đồ có thể là tên cũ hoặc tên mới. Dịp Tết, khi đường đông và xe khan hiếm, nên hẹn đón sớm và có phương án dự phòng nếu chuyến tàu, chuyến xe đến muộn.
Câu hỏi thường gặp
Từ Thanh Oai ra sân bay Nội Bài nên đi bằng gì?
Phổ biến nhất là ô tô: xe nhà, taxi, xe công nghệ hoặc xe đưa đón đặt trước, nhất là với chuyến bay sớm và nhiều hành lý. Người đi một mình, ít đồ có thể kết hợp tàu điện, xe buýt, nhưng cần nhiều chặng và tính dư thời gian.
Bến xe nào gần Thanh Oai nhất?
Bến xe Yên Nghĩa ở Hà Đông là bến lớn gần vùng Thanh Oai nhất, phục vụ nhiều tuyến đi phía tây và một số tuyến khác. Tuy vậy, bến gần nhất chưa chắc có tuyến thẳng tới nơi bạn cần; hãy tra tuyến trước rồi mới chọn bến.
Có ga tàu nào trong vùng Thanh Oai không?
Không. Tuyến đường sắt Bắc – Nam chạy ở phía đông, qua Thường Tín và Phú Xuyên cũ. Người Thanh Oai thường ra ga Hà Nội, ga Giáp Bát, hoặc ga nhỏ phía đông nếu chuyến tàu của mình có dừng ở đó. Kiểm lịch dừng của từng chuyến trước khi đi.
Bắt xe khách dọc quốc lộ 21B có an toàn không?
Được nếu đặt chỗ trước với nhà xe có thông tin rõ ràng, hẹn điểm đón ở mốc dễ nhận có lề rộng và chờ xe dừng hẳn mới lên. Không nên đứng sát mép đường hay chạy ra giữa đường vẫy xe, vì quốc lộ có nhiều xe chạy nhanh.
Đi chùa Hương từ Thanh Oai mất bao lâu?
Thời gian phụ thuộc điểm xuất phát trong vùng, giờ đi và mức đông của mùa lễ hội. Người Thanh Oai ở sẵn trên trục quốc lộ 21B nên xuất phát gần hơn người nội thành, nhưng ngày cuối tuần đầu mùa xe rất đông; nên đi sớm hoặc chọn ngày thường.
Đi sân bay chuyến sáng sớm thì gọi xe thế nào?
Đặt xe từ tối hôm trước, hẹn giờ cụ thể và điểm đón ở chỗ ô tô vào được như đầu làng hoặc mặt đường lớn. Lưu sẵn liên lạc của tài xế và có phương án dự phòng, vì gọi xe lúc rạng sáng ở vùng ngoại thành không phải lúc nào cũng có ngay.